گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشکده الهیات، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران
چکیده
خداوند متعال بیان حکم هیچ چیزی را فرو نگذارده است بلکه با جاویدان خواندن معجزه قرآن، حکم هر چیز و هر موضوعی را در قرآن به وسیله آیاتش بیان نموده است بیشک یکی از جنبههای اعجاز قرآن کریم جامع بودن آن در بیان احکام است و حکمت خداوند نیز چنین امری را ایجاب میکند. حال سوال اساسی این است که آیا همه آیات قرآن متضمن بیان حکمی از احکام شرعی هستند یا بخشی از آنها و ملاک و معیار برای تشخیص این امر چیست؟ در این زمینه علمای بزرگوار نظرات مختلفی ارائه کردهاند که بیشتر آنها به علت اینکه مدعای بدون دلیل هستند خیلی نزدیک به واقع به نظر نمیرسند و همچنین و جود اختلاف نظر در این نظرات به سستی بیشتر آنها میافزاید. آنچه مشخص است حکم هر چیز و موضوع و مسئلهای در قرآن کریم آمده است که در این مورد ادله نقلی، روایی و عقلی دلالتی واضح دارند البته به صورت کلی و عام و آنچه به نظر میرسد این است که دلالت برخی از آیات قرآن کریم بر احکام شرعی واضح و دلالت برخی دیگر و شیوه استنباط این امر منوط به دقت نظر و تیزبینی است.